សួស្ដីបងប្អូនទាំងអស់គ្នា។ ខ្ញុំបាទលោក វេជ្ជបណ្ឌិត Noda Kazushige។ នៅមន្ទីរពេទ្យ អ៊ីនធ័រឃែរ ខ្ញុំផ្ដល់សេវាកម្មព្យាបាលឯកទេសផ្នែករោគសួត វេជ្ជសាស្ត្រទូទៅ និងវេជ្ជសាស្ត្រសង្គ្រោះបន្ទាន់។
មិនថាខ្ញុំជួបអ្នកជំងឺក្នុងការពិនិត្យសុខភាពទូទៅ ឬក្នុងស្ថានភាពសង្គ្រោះបន្ទាន់នោះទេ ខ្ញុំតែងតែឮការព្រួយបារម្ភដដែលៗថា៖ «លោកគ្រូ ខ្ញុំក្អកមិនព្រមបាត់សោះ» ឬ «មួយរយៈនេះ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍ថាដកដង្ហើមមិនដល់គ្នា (ដង្ហើមខ្លីៗ)»។
ប្រសិនបើអ្នក ឬមនុស្សជាទីស្រឡាញ់របស់អ្នកកំពុងមានអារម្មណ៍បែបនេះ ខ្ញុំចង់ឱ្យអ្នកដឹងថា អ្នកមិនមែនជួបប្រទះបញ្ហាទាំងអស់នេះតែម្នាក់ឯងនោះទេ ហើយអ្វីដែលសំខាន់ជាងនេះទៅទៀតនោះគឺ អ្នកមិនចាំបាច់ «ទ្រាំរស់នៅជាមួយវា» ឡើយ។ យើងអាចមកជជែកគ្នាអំពីអ្វីដែលកំពុងកើតឡើង និងវិធីដែលយើងអាចជួយឱ្យអ្នកត្រឡប់មកដកដង្ហើមបានស្រួលវិញ។
អ្វីដែលអ្នកអាចនឹងចាប់អារម្មណ៍សម្គាល់ឃើញ
អ្នកអាចនឹងក្អកញឹកញាប់នៅពេលយប់ ឬប្រហែលជាមានអារម្មណ៍ថាមាន សំឡេងងឺតៗ (ដូចសំឡេងកញ្ចែ) នៅពេលអ្នកដកដង្ហើមចេញ។
អ្នកជំងឺជាច្រើនបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖
- «ពីមុនខ្ញុំដើរឡើងជណ្តើរបានយ៉ាងស្រួល ប៉ុន្តែឥឡូវនេះខ្ញុំត្រូវឈប់សម្រាកនៅពាក់កណ្តាលផ្លូវ»។
- «ខ្ញុំមានអារម្មណ៍ថាតឹងទ្រូង ដូចជាមានគេមកសង្កត់វាអញ្ចឹង»។
- «ខ្ញុំផ្ដាសាយ ៣ សប្តាហ៍ហើយ តែអាការក្អកនៅតែមិនព្រមបាត់»។
តើអាការទាំងនេះហាក់ដូចជាធ្លាប់កើតឡើងដដែលៗសម្រាប់អ្នកដែរឬទេ? ទាំងនេះគឺជាសញ្ញាដំបូងដែលប្រព័ន្ធដង្ហើមរបស់អ្នកកំពុងព្យាយាមប្រាប់អ្វីមួយដល់អ្នក។
ចំណាំ៖ ការក្អកដែលអូសបន្លាយលើសពី ៣ សប្តាហ៍ មិនមែនជាការផ្ដាសាយធម្មតាទៀតនោះទេ។ វាគឺជាវិធីដែលរាងកាយរបស់អ្នកកំពុងស្នើសុំឱ្យមានការពិនិត្យឱ្យបានដិតដល់។
តើនៅពេលណាដែលអ្នកគួរព្រួយបារម្ភអំពីអាការទាំងអស់នេះ?
វាជារឿងធម្មតាទេដែលអ្នកតែងឆ្ងល់ថា «តើនេះគ្រាន់តែជាការផ្ដាសាយមិនទាន់ជាដាច់ ឬក៏វាជាជំងឺហឺត ឬជំងឺស្ទះសួតរ៉ាំរ៉ៃ (COPD)?»
- ជំងឺហឺត (Asthma): ជាញឹកញាប់បង្កឡើងដោយការរលាកដែលធ្វើឱ្យផ្លូវដង្ហើមងាយរងគ្រោះ និងរួមតូច។ វាអាចកើតឡើងលើមនុស្សគ្រប់វ័យ។
- ជំងឺស្ទះសួតរ៉ាំរ៉ៃ (COPD): ជាទូទៅកើតមានលើមនុស្សពេញវ័យ និងច្រើនតែពាក់ព័ន្ធនឹងការប៉ះពាល់រយៈពេលយូរជាមួយភ្នាក់ងារបង្ករំខានដូចជា ការជក់បារី ឬការបំពុលខ្យល់។
សូមអញ្ជើញមកជួបយើង ប្រសិនបើអ្នកកត់សម្គាល់ឃើញ៖
- ការពិបាកដកដង្ហើមដែលរំខានដល់កិច្ចការប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នក។
- ការក្អកដែលមានស្លេសច្រើន។
- រោគសញ្ញាកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរទៅៗ នៅពេលអាកាសធាតុត្រជាក់ ឬនៅពេលអ្នកហាត់ប្រាណ។
បទពិសោធន៍ដែលអ្នកនឹងទទួលបាននៅមន្ទីរពេទ្យ អ៊ីនធ័រឃែរ
ខ្ញុំដឹងថាការមកមន្ទីរពេទ្យអាចធ្វើឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ភ័យព្រួយបន្តិច។ ហេតុនេះហើយ ទើបយើងបានរៀបចំបរិបទនៅទីនេះឱ្យមានភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងផ្ដល់ការគាំទ្រតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន៖
- ការទទួលស្វាគមន៍យ៉ាងកក់ក្តៅ៖ ក្រុមការងារផ្នែកទទួលភ្ញៀវរបស់យើងនឹងជួយអ្នកក្នុងការចុះឈ្មោះយ៉ាងឆាប់រហ័ស។
- ការវាយតម្លៃបឋម (Triage): គិលានុបដ្ឋាយិកានឹងពិនិត្យ «សញ្ញាណសុខភាពសំខាន់ៗ» របស់អ្នក (ដូចជាកម្រិតអុកស៊ីសែនក្នុងឈាម) ដើម្បីដឹងអំពីស្ថានភាពបច្ចុប្បន្នរបស់អ្នក។
- ការពិគ្រោះយោបល់៖ នៅពេលអ្នកជួបខ្ញុំ យើងនឹងជជែកគ្នាជាមុនសិន។ ខ្ញុំចង់ស្ដាប់ពីអាការរបស់អ្នក តើការក្អកចាប់ផ្ដើមតាំងពីពេលណា និងអ្វីដែលធ្វើឱ្យវាធូរស្រាល ឬធ្ងន់ធ្ងរជាងមុន។
- ការពិនិត្យរាងកាយ៖ ខ្ញុំពិនិត្យស្ដាប់សួតរបស់អ្នកជាមួយនឹងបំពង់ស្ដាប់ (Stethoscope)។ វាជាវិធីសាមញ្ញ មិនមានការឈឺចាប់ និងវាអាចប្រាប់ខ្ញុំបានច្រើនអំពីសុខភាពរបស់អ្នក។
វិធីស្វែងរកចម្លើយ៖ ការធ្វើតេស្តស្ទង់មុខងារសួត
អ្នកប្រហែលជាឆ្ងល់ថា «តើលោកគ្រូដឹងដោយរបៀបណាថាវាជាជំងឺហឺត ឬ COPD?»
ឧបករណ៍ «ស្ដង់ដារខ្ពស់» ដែលយើងប្រើគឺហៅថា Spirometry។ វាគឺជាការធ្វើតេស្តដង្ហើមដ៏សាមញ្ញ និងមិនមានការវះកាត់ ឬប៉ះពាល់ដល់រាងកាយឡើយ។ អ្នកនឹងត្រូវដកដង្ហើមឱ្យវែង រួចផ្លុំចេញឱ្យខ្លាំង និងលឿនតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន ចូលទៅក្នុងបំពង់តូចមួយដែលភ្ជាប់ទៅនឹងម៉ាស៊ីន។
ម៉ាស៊ីននេះនឹងវាស់ស្ទង់ថាតើសួតរបស់អ្នកអាចផ្ទុកខ្យល់បានកម្រិតណា និងអ្នកអាចផ្លុំវាចេញបានលឿនប៉ុណ្ណា។ វាប្រៀបដូចជា «ការធ្វើតេស្តកាយសម្បទា» សម្រាប់សួតរបស់អ្នកអញ្ចឹង! វាជួយឱ្យយើងបែងចែករវាងស្ថានភាពជំងឺផ្សេងៗគ្នា ដើម្បីយើងអាចផ្ដល់ការព្យាបាលដែលត្រឹមត្រូវ មិនមែនគ្រាន់តែជាការស្មាន។
ការព្យាបាល និងការគ្រប់គ្រងជំងឺ
ដំណឹងល្អគឺថា ទាំងជំងឺហឺត និង COPD គឺអាចគ្រប់គ្រងបានយ៉ាងល្អនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។ អាស្រ័យលើលទ្ធផលដែលយើងរកឃើញ យើងអាចនឹងណែនាំនូវ៖
- ថ្នាំបាញ់ចូលបំពុងខ្យល់ (Inhalers): ឧបករណ៍នេះបញ្ជូនថ្នាំទៅចំកន្លែងដែលត្រូវការបំផុត គឺសួតរបស់អ្នក ដោយមានផលប៉ះពាល់តិចតួចបំផុត។
- ការកែសម្រួលរបៀបរស់នៅ៖ យើងនឹងពិភាក្សាអំពីលំហាត់ប្រាណដកដង្ហើម ឬការកំណត់រក «ភ្នាក់ងារបង្ក» ដូចជា ធូលី ឬលំអងផ្កា។
- ការអប់រំសុខភាព៖ យើងនឹងបង្ហាញអ្នកពីរបៀបប្រើប្រាស់ថ្នាំឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដើម្បីឱ្យអ្នកមានទំនុកចិត្តក្នុងការថែទាំខ្លួនឯងនៅផ្ទះ។
នៅ អ៊ីនធ័រឃែរ យើងមិនត្រឹមតែផ្ដល់វេជ្ជបញ្ជាឱ្យអ្នកនោះទេ ប៉ុន្តែយើងគឺជាដៃគូរបស់អ្នក ដើម្បីប្រាកដថាការព្យាបាលនោះសមស្របទៅនឹងជីវិតរបស់អ្នក។
ការថែទាំសួតរបស់អ្នកនៅផ្ទះ
ការងើបឡើងវិញ និងការថែទាំសុខភាពកើតឡើងនៅក្នុងជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នក។ ខ្ញុំតែងតែណែនាំឱ្យ៖
- ញ៉ាំទឹកឱ្យបានច្រើន៖ វាជួយឱ្យស្លេសរាវ និងងាយស្រួលក្នុងការបញ្ចេញមកក្រៅ។
- ពិនិត្យមើលគុណភាពខ្យល់៖ នៅពេលវេលាដែលមានការបំពុលខ្យល់ខ្លាំង សូមចូលព្យាយាមនៅក្នុងផ្ទះ។
- រក្សាចលនារាងកាយ៖ ការហាត់ប្រាណតិចៗតាមដែលអាចធ្វើទៅបាន នឹងជួយពង្រឹងសាច់ដុំដង្ហើមរបស់អ្នក។
អនាគតដ៏មានសុខភាពល្អ ចាប់ផ្ដើមដោយការដកដង្ហើម
គោលដៅរបស់ខ្ញុំគឺចង់ឱ្យអ្នកត្រឡប់ទៅធ្វើសកម្មភាព ការងារដែលអ្នកស្រឡាញ់វិញ មិនថាជាការលេងជាមួយចៅៗ ឬការរត់ហាត់ប្រាណនៅពេលព្រឹកនោះទេ។ សុខភាពសួតគឺជាគ្រឹះនៃថាមពល និងសុខុមាលភាពរបស់អ្នក។
